Co to jest refrakcyjna wymiana soczewki (Refractive Lens Exchange – RLE)
Operacja refrakcyjnej wymiany soczewki własnej polega na usunięciu soczewki oka i zastąpienie jej implantem soczewki w celu skorygowania wady wzroku lub starczowzroczności (problemu z widzeniem z bliska). Zadaniem soczewki jest zaginanie (załamywanie) promieni świetlnych, które dostają się do oka tak, aby umożliwić ostre widzenie. Przeprowadzenie tego typu zabiegu jest wskazane w przypadku gdy inne metody leczenia wady wzroku są niewskazane lub niemożliwe do wykonania lub gdy własna soczewka przestaje być przezierna. Przed zabiegiem zawsze lekarz omawia z pacjentem różne rodzaje tych implantów oraz ich funkcjonowanie.
Co będzie się działo przed operacją:
Podobnie jak przy zabiegu usunięcia zaćmy dokonamy pomiaru oka, aby móc ustalić prawidłową moc nowej soczewki. Ustalam wraz z pacjentem rodzaj soczewki (jednoogniskowa, jednoogniskowa toryczna, jednoogniskowa o zwiększonej głębi ostrości (EDOF), wieloogniskowa, itp) a także zapytam o przyjmowane przez pacjenta leki, niektóre z nich będzie trzeba odstawić przed operacją. Być może przepisze krople do oczu do stosowania przed zabiegiem. Są to leki pomagające zapobiegać zakażeniom i redukujące obrzęki podczas operacji i po jej zakończeniu.
Zalecenia przed zabiegiem:
Należy powstrzymać się od jedzenia stałych potraw co najmniej 6 godzin przed zabiegiem i nie pić innych napojów niż woda. Zabieg odbywa się na sali operacyjnej.
Standardowy przebieg operacji:
Podczas operacji refrakcyjnej wymiany soczewki własnej (RLE) soczewka zostaje rozdzielona na fragmenty od środka i odessana za pomocą urządzenia ultradźwiękowego. Oko jest znieczulane za pomocą kropli oraz/lub zastrzyku. Pacjent może też dostać lek pomagający się zrelaksować. Podczas operacji pacjent jest przytomny lub znieczulony ogólnie. W pierwszym przypadku może zauważać światło i ruchy wykonywane podczas zabiegu, ale nie widzi czynności wykonywanych przez lekarza na oku, ani nie czuje bólu. W drugim przypadku budzi się już po zabiegu. Chirurg uzyskuje dostęp do oka poprzez niewielkie nacięcia (za pomocą lasera lub mikroskalpela) tuż przy krawędzi rogówki (przezroczysta warstwa w przedniej części gałki ocznej). Nacięcia o maksymalnej szerokości 2,2mm wykonuje się w celu uzyskania dostępu do soczewki oka. Używając bardzo małych narzędzi chirurg rozdziela soczewkę na małe fragmenty i usuwa ją, a na jej miejsce wprowadzany jest implant soczewki. Zazwyczaj nie ma potrzeby zaszywania nacięć wykonanych podczas operacji. Z biegiem czasu goją się samoistnie. Na oku umieszczana jest osłonka, która ma je chronić podczas procesu gojenia po operacji. Pacjent przebywa przez jakiś czas w strefie regeneracji, następnie może wrócić do domu.
Co trzeba robić po operacji:
Konieczne jest stosowanie kropli do oczu po przebytej operacji. Należy stosować się do zaleceń lekarza w tej kwestii. Należy unikać dostania się mydła lub wody bezpośrednio do oka. Nie należy pocierać ani naciskać oka. Okulista może zalecić noszenie okularów lub osłonki w celu ochrony zoperowanego oka. Ochronna osłonka na oko powinna być stosowana podczas snu. Okulista wyjaśni, jakie czynności mogą być wykonywane w pierwszym okresie po operacji. Opowie też o tym, kiedy można bezpiecznie zacząć ćwiczyć, prowadzić samochód i wrócić do innych zajęć.
Jakie ryzyko jest związane z operacja refrakcyjnej wymiany soczewki?
Jak każda operacja, ten zabieg wiąże się z ryzykiem pewnych problemów i powikłań. Mimo, że występują one rzadko i najczęściej przebiegają łagodnie, należy o nich wiedzieć. Oto niektóre z nich: infekcje oczu; krwawienie z oka; długotrwały obrzęk z przodu gałki ocznej lub wewnątrz oka; obrzęk siatkówki (warstwa nerwowa na tylnej powierzchni gałki ocznej); odwarstwienie siatkówki (siatkówka oddziela się od tylnej powierzchni oka); uszkodzenie innych części oka; ból, który nie ustępuje po zażyciu leków dostępnych bez recepty; utrata widzenia; przemieszczenie się, zmiana pozycji implantu soczewki; wzrost ciśnienia wewnątrzgałkowego.
Jeśli mgliste widzenie po zabiegu powróci (np. po kilku latach od zabiegu), najprawdopodobniej potrzebny będzie zabieg laserowy. Kapsulotomia tylna jest zabiegiem ponownie przywracającym ostrość wzroku.
Zawsze przed zabiegiem omawiam z pacjentem ryzyko oraz korzyści wynikające z operacji refrakcyjnej wymiany soczewki własnej.
Najczęściej zadawane pytania (FAQ):
- Czy implant soczewki jest widoczny dla innych?
Nie. Implant soczewki znajduje się za tęczówką (kolorową częścią twojego oka), gdzie jest niewidoczna zarówno dla ciebie, jak i dla innych. Tylko okulista będzie w stanie stwierdzić, że korekcja wzroku miała miejsce. - Czy będę czuć implant gdy znajdzie się w oku?
Nie. Implant zwykle nie jest zauważalny po wszczepieniu. Nie jest trwale przyszyty/przymocowany do żadnych struktur w oku i zwykle nie przemieszcza się. - Jak długo trwa okres rekonwalescencji po operacji refrakcyjnej wymiany soczewki?
Powrót do zdrowia po zabiegu RLE jest bardzo szybki, a większość pacjentów jest w stanie osiągnąć doskonałe widzenie bez korekcji już po 2-3 dniach. - Ile czasu potrzebuję na powrót do pracy?
Nie ma jednej odpowiedzi na to pytanie – jest to bardzo indywidualna sprawa i dużo zależy od wykonywanej pracy. Praca biurowa jest możliwa już kilka dni po zabiegu, praca fizyczna najwcześniej 2-4 tygodnie po zabiegu. - Kto jest dobrym kandydatem do zabiegu RLE?
RLE są bardzo dobrą i bezpieczną alternatywą dla pacjentów, którzy nie kwalifikują się do laserowej korekcji oka a własna soczewka traci już swoje właściwości (zwykle po 45 roku życia). Bezpieczeństwo jest naszym priorytetem numer jeden, a jeśli okaże się, że nie możesz mieć z jakiegoś powodu wykonanego zabiegu laserowej korekcji wzroku (np. zbyt duża wada wzroku, nieprawidłowości rogówki, etc.) RLE może być dla Ciebie jedyną opcją pozbycia się okularów. - Czy operacja RLE koryguje wzrok „na zawsze”?
Implanty soczewkowe są zaprojektowane tak, aby po wszczepieniu starczyły na całe życie. Po wszczepieniu soczewka pozostaje w oku już na zawsze.
